Lewarowane ETF-y w Korei: jak 38,7 mld USD zniknęło w miesiąc

Lewarowane fundusze ETF w Korei Południowej stanowiły pułapkę dla inwestorów detalicznych, którzy w ciągu zaledwie miesiąca stracili około 38,7 miliardów dolarów. Szacunek pochodzi z analizy banku Citi, której autorem jest Mohamed Apabhai, szef strategii handlowej na region Azji i Pacyfiku w Citi Global Markets.

Jak doszło do katastrofy: od szczytu do dna w cztery tygodnie

Kapitalizacja lewarowanych ETF-ów opartych na koreańskich aktywach osiągnęła szczyt 22 czerwca 2024 roku na poziomie 52,5 miliardów dolarów. Zaledwie miesiąc później, w drugiej połowie lipca, spadła do 19 miliardów dolarów. Ta różnica 33,5 miliardów dolarów to oficjalna strata kapitalizacji, ale rzeczywista strata inwestorów była jeszcze większa.

Dlaczego? Ponieważ inwestorzy detaliczni nie czekali biernie. Wbrew logice rynkowej — lub raczej kierując się nadzieją na odbicie — wlali do tych funduszy dodatkowe 6,2 miliarda dolarów. Gdy uwzględni się te nowe wpłaty, łączna strata wyniosła 38,7 miliarda dolarów. To oznacza, że inwestorzy nie tylko stracili wartość swoich istniejących pozycji, ale dodatkowo „dołożyli” do upadającego wehikułu.

Która branża poniosła największe straty?

Przyczyna była konkretna: załamanie akcji producentów półprzewodników. Oto rozkład strat:

Fundusz / Indeks	Strata kapitalizacji	Procent utraty
SK Hynix Single Stock Leveraged ETF	17 mld USD	32,4%
KOSPI 200 Leveraged ETF	10,5 mld USD	20,0%
Samsung Electronics Leveraged ETF	5 mld USD	9,5%
Pozostałe fundusze	0,5 mld USD	1,0%

Największym ofiarą była SK Hynix — producent pamięci DRAM i NAND Flash. Kodex SK Hynix Single Stock Leveraged ETF, największy fundusz tego typu pod względem aktywów netto, stracił 82 procent wartości od szczytu. Cena jednostki funduszu spadła z 44 000 wonów (22 czerwca) do zaledwie 7 925 wonów w środę, czyli do poziomu poniżej ceny debiutu z 27 maja (23 450 wonów).

Co to oznacza dla inwestorów: pułapka lewarowania

Lewarowane ETF-y to produkty, które amplifikują ruchy indeksu bazowego — zwykle 2x, 3x lub więcej. Gdy indeks rośnie, inwestor zyskuje wielokrotnie. Ale gdy spada — straty są równie dramatyczne. W Korei te fundusze przyciągały inwestorów detalicznych obietnicą szybkich zysków na akcjach chipów, które przez lata były postrzegane jako gwarancja wzrostu.

Problem polega na tym, że lewarowane ETF-y są instrumentami krótkoterminnymi. Jeśli rynek spada, a inwestor trzyma pozycję przez dłuższy czas, dochodzi do zjawiska zwanego „decay” — fundusze tracą wartość szybciej niż sam indeks, nawet jeśli rynek się stabilizuje. To właśnie się stało w Korei.

Inwestorzy, którzy kupowali akcje SK Hynix bezpośrednio (nie przez ETF-y), ponieśli niezrealizowane straty około 5,7 miliardów dolarów. Jednak ci, którzy trzymali lewarowane ETF-y, stracili znacznie więcej — proporcjonalnie do poziomu lewarowania.

Czy inwestorzy się poddali czy czekają na odbicie?

Zaskakujące odkrycie z raportu Citi: inwestorzy detaliczni nie przestali kupować. Od 23 czerwca nabyli netto akcje SK Hynix o wartości ponad 16 miliardów dolarów. Średnia cena nabycia wyniosła 2,28 miliona wonów za akcję, a w momencie pisania raportu była to strata 31,6 procent. Po środowym zamknięciu, gdy kurs spadł do 1,4 miliona wonów, strata wzrosła do około 39 procent.

To pokazuje, że znaczna część koreańskich inwestorów indywidualnych wciąż liczy na odbicie branży chipów. Jednak bank Citi ostrzegł, że jeśli ceny będą spadać dalej, kapitalizacja lewarowanych ETF-ów może spaść poniżej 8 miliardów dolarów przed końcem roku — co oznaczałoby dodatkowe straty.

Polityczne konsekwencje: wieńce pogrzebowe przed parlamentem

Frustracja inwestorów była tak duża, że 40 wieńców pogrzebowych pojawiło się przed budynkiem Zgromadzenia Narodowego w Seulu. Szarfy zawierały hasła takie jak „Masakra drobnych inwestorów” i „Wycofać z obrotu lewarowane ETF-y na pojedyncze akcje”. To pokazuje, że problem wykroczył poza rynek finansowy — stał się kwestią polityczną.

Koreańskie władze pod presją inwestorów zaczęły rozważać regulacje dotyczące lewarowanych ETF-ów na pojedyncze akcje. Pytanie brzmi: czy będzie to wystarczająco szybkie, aby uchronić pozostałych inwestorów przed dalszymi stratami?

Lekcja dla inwestorów globalnych

Katastrofa koreańska nie jest odosobniona. Lewarowane ETF-y są popularne na całym świecie, szczególnie wśród inwestorów detalicznych szukających szybkich zysków. Historia SK Hynix pokazuje, że amplifikacja działa w obie strony — gdy rynek rośnie, zyski są wspaniałe, ale gdy spada, straty są niszczące. Dodatkowo, zjawisko „decay” sprawia, że długoterminowe trzymanie lewarowanych ETF-ów jest szczególnie ryzykowne.

Dla porównania: zwykły inwestor w indeks KOSPI 200 (bez lewarowania) poniósłby straty, ale znacznie mniejsze. Lewarowany ETF na ten sam indeks stracił 10,5 miliardów dolarów kapitalizacji, podczas gdy inwestorzy kupowali go dalej, licząc na odbicie.